Prezydent RP podpisał ustawę o kołach gospodyń wiejskich

Prezydent RP podpisał ustawę o kołach gospodyń wiejskich
W dniu 26 listopada 2018 r. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej podpisał ustawę z dnia 9 listopada 2018 r. o kołach gospodyń wiejskich. Dwa dni później ustawa została opublikowana w Dzienniku Ustaw RP (Dz.U. z 2018 r. poz. 2212). Weszła w życie w dniu następującym po dniu ogłoszenia. Jest to nowa regulacja, która określa zasady tworzenia i funkcjonowania KGW w Polsce.

Zgodnie z definicją zawartą w art. 2 ust. 1 ustawy, koło gospodyń wiejskich jest dobrowolną, niezależną od administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego, samorządną społeczną organizacją mieszkańców wsi, wspierającą rozwój przedsiębiorczości na wsi i aktywnie działającą na rzecz środowisk wiejskich. Dalej, w art. 4 jest mowa o tym, iż na terenie jednej wsi może mieć siedzibę jedno koło gospodyń wiejskich, aczkolwiek jedno KGW może obejmować swoją działalnością teren kilku wsi, ponadto koło może wykonywać swoje zadania na terenie całej RP i poza jej granicami.

Członkiem koła gospodyń wiejskich może być każda osoba (a więc nie tylko kobiety, również mężczyzni!), która ukończyła 18 lat i której miejscem zamieszkania jest wieś będąca terenem działalności koła; ponadto za zgodą przedstawicieli ustawowych, w działalności koła mogą również uczestniczyć osoby od 13 roku życia. Z inicjatywą założenia koła gospodyń wiejskich może wystąpić co najmniej 10 osób, które uchwalają statut koła oraz wybierają komitet założycielski.

Każde koło gospodyń wiejskich musi być wpisane do Krajowego Rejestru Kół Gospodyń Wiejskich, który prowadzi Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (art. 6 ust. 1). Z chwilą dokonania wpisu do rejestru, koło gospodyń wiejskich nabywa osobowość prawną.

W świetle nowej ustawy, koła gospodyń wiejskich funkcjonujące na podstawie wcześniejszych przepisów, np. ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organziacjach rolników albo ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 roku Prawo o stowarzyszeniachm, nie muszą występować o wpis do Krajowego Rejestru Kół Gospodyń Wiejskich. Mogą wystąpić z takim wnioskiem, po dostosowaniu statutu do nowych przepisów (art. 34 ust. 1). Zachętą dla nich ma być jednomiesięczny okres pierwszeństwa przed nowym kołem, tworzonym na podstawie nowych przepisów (art. 34 ust. 2-3). Innego rodzaju zachętą i preferencją dla istniejących kół ma być wyłączenie wobec nich zasady „jedna wieś, jedno koło”. Dodatkowym bonusem jest możliwość otrzymania pomocy finansowej z budżetu państwa na realizację zadań statutowych (art. 35 ustawy, dokładnie dzień później opublikowano rozporządzenie Ministra Inwestycji i Rozwoju z 28 listopada 2018 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz rozliczania przez Prezesa ARiMR pomocy finansowej z budżetu państwa dla kół gospodyń wiejskich oraz jej wysokości, Dz.U. z 2018 r., poz. 2229).

Jak informuje Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, ustawa z dnia 8 listopada 2018 r. odpowiada aktualnym trendom oraz potrzebom terenów wiejskich, których mieszkanki to nowoczesne, zaradne i przedsiębiorcze kobiety. Z tego względu, nowa regulacja zakłada tworzenie KGW jako odrębnych jednostek organziacyjnych posiadających osobowość prawną, a także przewiduje możliwość prowadzenia przez nie działalności zarobkowej, w tym gospodarczej, jak również możliwość pozyskiwania środków finansowych z różnych źródeł, w tym z UE. Wsparcie przy tworzeniu i prowadzeniu KGW będą zapewniać biura powiatowe Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, poprzez powołanie pełnomocników ds. kół gospodyń wiejskich. 

Na ten moment nie rozstrzygnięta jest kwestia, czy nowe koła gospodyń wiejskich  będą mogły korzystać z tych samych uprawnień, co organizacje pozarządowe i inne podmioty prowadzące działalność pożytku publicznego. MRiRW informuje, że wpisanie KGW do ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, a także uznanie ich jako podmioty ekonomii społecznej, leży w gestii Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Link do ustawy: http://dziennikustaw.gov.pl/DU/2018/2212